Her insanda olduğu gibi çocukluğumdan itibaren hayatla ilgili kendime sorduğum oldukça zor sorular vardı. Bu sorular tüm insanlık adına gerçekten önemli sorulardı. Bu sorulara bir bütünlük oluşturabilecek şekilde cevaplar bulabilir miydim? Daha önce önem arz ettiğine inandığım üç kitap yazmıştım. Artık sıra oldukça önemli olduğunu düşündüğüm “Barışa Giden Yol Haniflik” isimli kitap çalışmasına gelmişti.

“Haniflik: Hayata iyilik, kötülük kavramları dâhil Allah merkezli başlamaktır.”

Allah için, Yüksek, Büyük, Ulvî, Yüce, yücelerden Yüce olan mutlak Birlik, Vahdaniyet ilkesi. İnsan için ise ferdi sorumluluk sahibi olmak ve neticesinde kötülüğe düşmeden amaçlanan doğrultuda iyi insan olmak insan fıtratının öncelikli bir ifadesidir. Kur’an-ı Kerim bu durumu Haniflik olarak ifade eder. İnsan için beşeri ve uhrevi hayat idrake-beyana dayalı olarak Haniflik temel kavramları üzerinden inşa edilir. Cenab-ı Allah bu durumu Hz. İbrahim’in dini olarak ifade eder.

Son yıllarda ilgilileri tarafından “Hanif” kelimesi ve taşıdığı değer üzerine çok çeşitli çalışmalar yapılmakta.Bunların hemen hemen hepsi hanif-haniflik ifadesini; fıtrata dayalı olarak ilahi dinlerin temel sıfatı/değeri olan “Allah’ı birleyen” ahlak ilkeleriyle “kötülüğe düşmeden iyiliğe yönelen” olarak ifade etmektedir. Bu anlatımıyla haniflik; tüm insanların ortak ve evrensel olan yaratılış özelliğidir.Bu anlatım şekli, kul için Allah indinde mutlaka önemli bir değer olmakla birlikte; beşeri hayatın ve ilahi dinlerin bütünlüğünü ifade eden karşılığı değildir. Haniflik, hayata başlamada temel sebeptir. Bu temel sebep, insanoğlunun nesneler ve vahiyle barışık olmasını zorunlu kılar.

Bu anlamda Kur’an-ı Kerim; inanmayı “şirke bulaşmadan Vahdaniyet temelli olarak iman etme”, iyilik ve kötülük kavramlarını ise “Ahsen-i Takvim ve “Esfele Safilin” kavramları üzerinden isimlendirerek ortaya koyar.

Kur’an-ı Kerim bu durumuyla tüm insanlığa bir yol haritası çizer. Bu yol haritasının nasıl olmasının gerekliliğini ilahi kurallar üzerinden ortaya koyar. Bu anlatımla bozulmamış haliyle Kur’an-ı Kerim’in ortaya koyduğu hükümlerin önemi ortaya çıkmaktadır.

Barışa Giden Yol Haniflik isimli kitabımızda öne çıkan bazı başlıklar:

• Tevrat, Zebur, İncil ve Kur’an-ı Kerim’e göre; farklılıklarıyla birlikte âlemlerin ve insanların yaratılması.
• Can, bitki, hayvan ilişkisi. Can ruh ve insan ilişkisi.
• İnsan, beşeri hayat ve din ilişkisi.
• İlahi ve farklı din anlayışlarının ortaya konulması.
• İslam Aleminin geri kalmasında Felsefe ve Kelam anlayışının etkileri.
• Rahmetli Ömer Rıza Doğrul’un anlatımıyla; 1880-1933 (ilk yayınlanma tarihi 1933) yılları arasında Türkiye İslam ülkeleri dâhil dünyadaki din anlayışları.
• Peygamber Efendimizin barışı önceleyen şekilde yabancı devlet başkanlarına yazdığı mektuplar.( ilk yayınlanma tarihi 1948)
• Varlık İlkeleri, fıtrat delilleri diğer bir ifadeyle dogmatik değerler.
• İslam Aleminin geri kalmasında vahiy dışı din faktörü, dincilik, ırkçılık, nazari bilgiler. Tasavvuf, bâtınilik vb. düşünceler.
• Nazari bilgiye dayalı sözde var olan değerlerin vahiyle olan problemleri.
• Haniflik.
• İslam ve Şeriat.
• İnsanın kendisini ve âlemleri inşa etmedeki durumu. Haniflik-Halifelik.
• İslam dini , kader anlayışı ve evrensellik.
• Akıl , irade, duygular, vahiy ve nesnel ilişki

Bu düşüncelerden hareketle taraftarlığımla (Hucurat 13) birlikte göçlerle ilgili yazdığım iki kitapta (100.YILINDA HAZİN BİR GÖÇ HİKAYESİ, GÖÇ BİZİM KADERİMİZDİ) ve BARIŞA GİDEN YOL HANİFLİK isimli kitabımda “BARIŞ” düşüncesini öne çıkarmaya çalıştım.

Düşüncem o ki tüm insanlığın Haniflik-yaratılış temel değerleri üzerinden birinci önceliği mutlaka kendi fıtratları gereği barışı öne çıkartmalıdırlar.

"Her şeyin aslını, doğrusunu ve gayesini en iyi bilen mutlak varlık, mutlak iyilik ve mutlak güzelliğin kaynağı olan yüce yaratandır. Tevfik ve hidayet ondandır."

Barışa Giden Yol Haniflik Mart 2023 Kayseri Net Form